Mirasın Hükmen Reddi Davasında Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Hususlar Nelerdir?

Tereke / Miras borca batık ise miras reddedilmiş sayılır. Bu husus TMK Md. 605 f/2  hükmü ile açıkça düzenlenmiştir.

Ölüm tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır.  Açılan dava Mirasın Hükmen Reddi davasıdır.

Mirasın Hükmen Reddinin Koşulları Nelerdir? 

Mirasbırakanın ödemeden aczi veya borca batık olduğu belirli olmalıdır. Ölüm tarihinde Mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli ise miras reddedilmiş sayılır.

Ölümü tarihinde Mirasbırakanın ödemeden aczi resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır. Mirasbırakanın ödemeden aciz olduğu ölüm tarihine göre belirlenmiştir.

Mirasbırakanın ödemeden aczinin Resmi Belgeyle ispatı zorunlu unsur değildir. Terekenin borca batık olduğu her türlü delille ispatlanabilir.

Her türlü delille ispatı mümkün olduğundan, tanıkla da ispatı mümkündür.

Vergi dairesi kayıtları da borca batıklığı ispat edebilir.

Terekenin borca batık olduğu icra dosyalarıyla da ispat edilebilir.   Yargıtay 2.Hukuk Dairesi’nin 12.07.2007 tarih, 11184-11078 sayılı kararında  “…..mahkemece varsa icra dosyası celbedilip, davacıların delilleri toplanıp, tanıkları dinlenip sonucu itibariyle karar vermek gerekirken eksik inceleme ….” Şeklinde hüküm tesis edilmiştir.

Terekenin borca batık olduğunun ispat yükü davacıdadır. Davalı ise ödemeden aczinin bulunmadığı yönünde iddiada bulunuyorsa, bu yönde delillerini sunmak zorundadır.

Eğer terekenin borca batıklığı nedeniyle Mirasın Hükmen Reddi davası varsa bu davada ikrar söz konusu ise bu ikrar dikkate alınarak karar verilmelidir.

Davaya konu olan borcun mirasbırakana ait olduğu anlaşılmalıdır. Mirasbırakanın terekesinin borca batık olduğu aktif ve pasiflerinin tespiti ile mümkündür. Dolayısıyla HÜKMEN RET kararının verilebilmesi için aktif ve pasiflerinin belirlenebilir olması gerekmektedir.

Mirasbırakanın malvarlığı vergi dairesi ve belediyeden araştırılmalı, trafik tescil müdürlüğünden araç kaydı olup olmadığına dair sorgu yapılmalı, taşınmaz kaydı Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünden, mevcut hak ve alacağı olup olmadığı ile ilgili olarak da banka kayıtlarından sorgu yapılmalıdır. Ayrıca Mirasbırakanın ilişkisi varsa veya var olduğu düşünülüyorsa şirketlerden de araştırma yapılmalıdır.

Mirasın hükmen reddi davasında tüm delillerin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Mirasın Hükmen Reddi davalarında en önemli hususlardan birisi de Terekenin Benimsenmemiş olmasıdır. Terekenin borca batık olduğu anlaşılsa dahi, hükmen ret kararı verilebilmesi için davacıların terekeyi açık veya örtülü olarak kabul etmemiş olmaları gerekmektedir. Eğer mirasçıların, Mirasbırakanın terekesini açık veya örtülü olarak kabul ettiklerine yönelik bir dava mevcutsa bunun sonucunun beklenmesi gerekmektedir.

Özetle; mirasçılar tarafından bir sahiplenme olup olmadığının araştırılıp, tespitinden sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek karar verilmelidir.

Davacıların mirası kabul ettikleri / açık veya örtülü benimsedikleri belirlenmemişse ve diğer koşullar da varsa, davanın KABULÜNE karar verilmesi gerekmektedir. Şayet davacıların Mirasbırakanın terekesini sahiplendikleri belirlenmişse davanın REDDİNE karar verilmelidir.

Hükmen Ret kararı; ancak terekenin benimsenmediği açıkça belirlenebildiyse verilebilir.

Usule İlişkin Dikkat Edilecek Hususlar Nelerdir?

 Terekenin borca batık olduğunun tespiti ve Mirasın Hükmen Reddi davasında ;

1-Değeri ne olursa olsun Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir. Görev kamu düzenine ilişkin olduğundan, yargılamanın her aşamasında kendiliğinden gözetilmesi gerekmektedir.

2- Yetkili mahkeme davalının dava tarihindeki yerleşim yeri mahkemesidir. Ancak yetki kamu düzenine ilişkin olmayıp bu nedenle kesin değildir. Hükmen Ret durumunda yetki konusuna görevli mahkeme karar verecektir.

Kimler Davacı Olabilir?

Mirasın Hükmen Reddini Yasal Mirasçılar talep edebilir.

Davalı Taraf İle İlgili Bilinmesi Gerekenler Nelerdir?

Bu dava hasımsız olarak incelenemez. Mirasın Hükmen Reddi davasında hasım, alacaklı(lar)dır. Eğer dava hasımsız olarak açılmış ise dava bu sebepten reddedilmeyip husumet alacaklılara yöneltilerek işin esası incelenmelidir. Davacı tarafa husumeti yöneltmesi için süre / önel verilmelidir. Eğer dava sırasında alacak temlik edilmişse de husumet temlik edilene yöneltilmelidir.

Ayrıca Mirasın Hükmen Reddine ilişkin dava tespit davası niteliğinde olduğundan Maktu Vekalet Ücreti verilir. Yargılama Gideri de haksız çıkan tarafa yükletilir.

Vekaletnamede Dikkat Edilmesi Gereken Husus Nedir?

Terekenin Borca Batık olması sebebiyle vekilin / avukatın Mirasın Hükmen Reddi davası açabilmesi için vekaletnamede bu konuda özel yetkisinin bulunması zorunludur.